Navruz, Renkli Navruz, Renkli Süzen, iris versicolor

Navruz, Buntfarbieger Schuvertlilie, Iris versicolor
NAVRUZ
Hafif Zehirli
Navruz, Buntfarbieger Schuvertlilie, Iris versicolor
Renkli navruz
Renkli süzen
Amerika navruzu

Familyası: Süzengillerden, Schwertliliengewâchse, Iridaceae
Drugları: Renkli süzen kökü; Iridis versicolor rheizema
Renkli süzen kökleri Homeopati?de tentür ve natürel ilaç yapımında kullanılır ve zehirli olması nedeni ile çayı içilmez.

Giriş: Navruzun bilinen 40.000 türü mevcuttur ve bunlardan 4 tür şifa maksadı için kullanılır. Renkli navruzun kullanılış maksadı, Türk navruzu, İtalyan navruzu ve Soluk navruza göre farklıdır. Bu nedenle renkli navruzu ayrı diğerlerini ise birlikte incelemekte fayda vardır. Renkli navruzun tohumlarının yüzebilen bir kapsül içinde olması nedeni ile Sibirya?dan Amerika?ya yüzerek geçmiş ve orada yayılmış olduğu iddia edilmektedir. Renkli navruza benzer bir başka tür ise Sibirya navruzudur. Iris gökkuşağı ve versicolor renkli anlamlarına gelir ve bitki Kızılderililer tarafından kusturucu, müshil yapıcı ve soğuğa karşı kullanılmıştır.

Botanik: Navruz 30-80cm boyunda çok yıllık köklerinin yer atlından sürünerek çevreye yayılması ile kümeler oluşturur. Kökleri ana kökler ve saçak köklerden meydana gelir. Ana kök uzunca bir but gibi olup dışı esmer, kahverengimsi, içi sarımsı beyaz renklidir. Gövdesi yuvarlak, dikey yeşil renkli ve çatallıdır. Yaprakları uzun ince bir kılıç veya süngü şeklinde, kenarları bütün ve yeşil renklidir. Çiçekleri taç yapraklarının yerini alan kupa yaprakları 3 adet oval beyaz yumurta şeklinde uç kısmı mor, sapa doğru önce beyazımsı sonra sarı renkli ve baştan uca doğru yayılan derin damarlarla yelpaze gibidir. Taç yaprakları 3 adet oval, mor renkli kenarları bütün üzeri çizgili damarlıdır ve ortada yaprak şeklini almış ve geri doğru yatmış 3 adet şerit şeklinde, leylaki mor renkte döllenme tozlukları bulunur. Meyveleri şişkin bir kapsül gibi 3 bölümlü içi tohum doludur. Olgunlaşan meyve kapsülleri suya düşerse suyla birlikte çok uzaklara giderek orda filizlenebilir.

Yetiştirilmesi: Kanada ve ABD?de yaygın olarak renkli navruz günümüzde Batı Avrupa ülkeleri ve Japonya?da natürel ilaç veya tentür yapımı için yetiştirilir. İklim olarak Türkiye bu bitkinin yetişmesi için ideal iklime sahiptir.

Hasat zamanı: Kökleri Nisan Ağustos aylarında sökülerek çıkarılır, yıkanır ve kurutulur. Şayet tentürü yapılacak ise taze olarak kullanılır.

Birleşiminde: Geniş bilgi: Şifalı Bitkiler ve Alternatif Tıp isimli kitabımızda mevcuttur.
Araştırmalar: Geniş bilgi: Şifalı Bitkiler ve Alternatif Tıp isimli kitabımızda mevcuttur.
Tesir şekli: Geniş bilgi: Şifalı Bitkiler ve Alternatif Tıp isimli kitabımızda mevcuttur.

Kullanılması:
a) Renkli navruz kökü günümüzde özellikle Homeopatik terkiplerde başta; migren, baş ağrısı, baş dönmesi, nevralji, siyatik, bulantı, kusma, akut ve kronik pankreas iltihaplanmasına karşı kullanılmaktadır. Bu demek değildir ki bu hastalıkları tamamen iyileştirir.
b) Halk arasında; (Kızılderililer tarafından) kusturmak için,müshil yapıcı ve idrar artırıcı olarak kullanılmıştır. 1820-1895 yılları arasında ABD ilaç kodeksine (Pharmacopoeia of the United states) ise bezeler ve karaciğere ilaç olarak kullanılmıştır.

Çayı: Kurutulmuş renkli navruz kökünden 0,5-1 kahve kaşığı demliğe konur ve üzerine 300-400ml kaynar su konarak demlenir. 5-10 dakika demlenmeye bıraktıktan sonra süzülerek 1 günde çok az içilir. Navruz kökü hafif zehirli olması nedeni ile dikkatle kullanılmalı ve tarife uyulmalıdır.

Homeopati?de: Renkli navruz köklerinden 50g taze olarak ince ince kıyılır ve ya rendelenir, 1 şişeye konur ve üzerine 500ml %70?lik alkol ilave edilir. Işık geçirmeyen koyu renkli şişelerde muhafaza edilir ve 4-6 hafta sonra süzülerek homeopati?de <<Iris>> ve ya <<Iris versicolor>> isimi ile anılan tentür elde edilir bu tentürden günde 3-5 defa 10-15 damla 6-8 hafta süreyle alınır.

Hastalığın belirtiler (Semptom

Yan tesirleri: Tarife uyulur ise bilinen bir yan tesiri yoktur, fakat tarife uyulmaz ise zehirleyebilir.